Pro publico bono

Pytanie 158

Mój syn jest bezrobotny, a mimo to s?d zas?dzi?? od niego alimenty. On nie ma z czego p??aci?. Raz dawa??em mu ju?? pieni?dze na alimenty, ale nie jestem w stanie da? raz jeszcze, bo te?? nie mam z czego. Czy syn mo??e si? stara? o obni??enie alimentów? Jakie s? konsekwencje niep??acenia alimentów? Je??eli syn ma mieszkanie, to czy komornik mo??e je sprzeda? i co wtedy si? stanie z synem?



Zgodnie z art. 133 §1 KRO, rodzice obowi?zani s? do ??wiadcze?? alimentacyjnych wzgl?dem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzyma? si? samodzielnie, chyba ??e dochody z maj?tku dziecka wystarczaj? na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Zakres ??wiadcze?? alimentacyjnych zale??y od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i maj?tkowych mo??liwo??ci zobowi?zanego (art. 135 §1 KRO). Nale??y uzna?, ??e w przedmiotowej sprawie zarówno sam obowi?zek, jak i zakres, w jakim pa??ski syn ma obowi?zek dostarcza? swemu dziecku ??rodków utrzymania i wychowania, zosta?? ju?? prawomocnie rozstrzygni?ty wyrokiem s?dowym. Art. 138 KRO przewiduje mo??liwo??? zmiany orzeczenia dotycz?cego obowi?zku alimentacyjnego, ale tylko w przypadku zmiany stosunków jakie nast?pi??y po pierwszym wyroku, czyli np. gdyby zmieni??y si? potrzeby dziecka, albo mo??liwo??ci zarobkowe Pana syna. W tym miejscu nale??y jednak zauwa??y?, ??e chodzi tu o mo??liwo??ci zarobkowe, a nie aktualnie osi?gane dochody. Z tego powodu równie?? od bezrobotnych zas?dza si? alimenty. Je??eli Pana syn straci?? prac? w trakcie poprzedniego post?powania s?dowego to pozew o obni??enie alimentów nic nie da.
 Post?powanie wobec osób zobowi?zanych do ??wiadczenia alimentacyjnego na podstawie tytu??u wykonawczego, je??eli egzekucja prowadzona przez komornika s?dowego jest bezskuteczna, zosta??o uregulowane w ustawie z dnia 7 wrze??nia 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W przypadku bezskuteczno??ci egzekucji osoba uprawniona mo??e z??o??y? do organu w??a??ciwego wierzyciela (to jest: wójta, burmistrza lub prezydenta miasta w??a??ciwego ze wzgl?du na miejsce zamieszkania uprawnionego) wniosek o podj?cie dzia??a?? wobec d??u??nika alimentacyjnego, za???czaj?c do niego za??wiadczenie organu prowadz?cego post?powanie egzekucyjne (komornika) o bezskuteczno??ci egzekucji. W przypadku otrzymania takiego wniosku, b?d?? w przypadku przyznania osobie uprawnionej ??wiadczenia z funduszu alimentacyjnego organ w??a??ciwy wierzyciela wyst?puje z wnioskiem do organu w??a??ciwego d??u??nika o podj?cie dzia??a?? wobec d??u??nika alimentacyjnego. Po otrzymaniu takiego wniosku, organ w??a??ciwy d??u??nika w pierwszej kolejno??ci przeprowadza wywiad alimentacyjny, w celu ustalenia sytuacji rodzinnej, dochodowej i zawodowej d??u??nika alimentacyjnego, a tak??e jego stanu zdrowia oraz przyczyn nie??o??enia na utrzymanie osoby uprawnionej, odbiera tak??e od niego o??wiadczenie maj?tkowe pod rygorem odpowiedzialno??ci karnej za sk??adanie fa??szywych zezna??. W przypadku gdy d??u??nik alimentacyjny nie mo??e wywi?za? si? ze swoich zobowi?za?? z powodu braku zatrudnienia, organ w??a??ciwy d??u??nika zobowi?zuje d??u??nika alimentacyjnego do zarejestrowania si? jako bezrobotny albo jako poszukuj?cy pracy w przypadku braku mo??liwo??ci zarejestrowania si? jako bezrobotny, a tak??e informuje w??a??ciwy powiatowy urz?d pracy o potrzebie aktywizacji zawodowej d??u??nika alimentacyjnego. W przypadku gdy d??u??nik alimentacyjny uniemo??liwia przeprowadzenie wywiadu alimentacyjnego lub odmawia z??o??enia o??wiadczenia maj?tkowego, zarejestrowania si? w powiatowym urz?dzie pracy jako bezrobotny albo poszukuj?cy pracy b?d?? te?? bez uzasadnionej przyczyny, w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, przyj?cia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wykonywania prac spo??ecznie u??ytecznych, prac interwencyjnych, robót publicznych, prac na zasadach robót publicznych albo udzia??u w szkoleniu, sta??u lub przygotowaniu zawodowym doros??ych - organ w??a??ciwy d??u??nika sk??ada wniosek o ??ciganie za przest?pstwo okre??lone w art. 209 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553, z pó??n. zm.27)) oraz kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy d??u??nika alimentacyjnego. Zgodnie z powo??anym przepisem Kodeksu karnego, ten, kto uporczywie uchyla si? od wykonania ci????cego na nim z mocy ustawy lub orzeczenia s?dowego obowi?zku opieki przez nie??o??enie na utrzymanie osoby najbli??szej lub innej osoby i przez to nara??a j? na niemo??no??? zaspokojenia podstawowych potrzeb ??yciowych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolno??ci albo pozbawienia wolno??ci do lat 2. Na podstawie wniosku organu w??a??ciwego d??u??nika starosta wydaje decyzj? o zatrzymaniu prawa jazdy. Zwrot zatrzymanego prawa jazdy nast?puje na wniosek organu w??a??ciwego d??u??nika, gdy d??u??nik umo??liwi przeprowadzenie wywiadu alimentacyjnego, z??o??y o??wiadczenie maj?tkowe, zarejestruje si? jako bezrobotny albo poszukuj?cy pracy, podejmie prac? albo inn? form? aktywizacji zawodowej zaproponowan? przez powiatowy urz?d pracy. 
Jak komornik sprzeda mieszkanie, to syn b?dzie musia?? si? wyprowadzi?. S?d egzekucyjny, po przeprowadzeniu licytacji prawa do lokalu i dokonaniu przybicia na rzecz licytanta, który zaoferuje najwy??sz? cen?, dokona przys?dzenia w??asno??ci na rzecz tego licytanta, który w??asno??? rzeczy nab?dzie w zasadzie bez ??adnych obci???e??. Wydane przez ten S?d orzeczenie nie b?dzie musia??o zawiera? nakazu opró??nienia lokalu przez d??u??nika (syna), bowiem to z mocy prawa (art. 999 k.p.c.) powstanie skutek prawny polegaj?cy na przyznaniu nowemu w??a??cicielowi uprawnienia do wprowadzenia go w posiadanie, co znaczy, ??e komornik nowego w??a??ciciela „ulokuje” w mieszkaniu. Raczej nie widz? szans na uzyskanie przez syna prawa do lokalu socjalnego, gdy?? takie przys??uguje w konkretnie wskazanych przez ustawodawc? sytuacjach w przypadku eksmisji prowadzonej na podstawie przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów. Po pierwsze lokatorem zgodnie z definicj? ustawow? jest za?? najemca lokalu lub osoba u??ywaj?ca lokal na podstawie innego tytu??u prawnego ni?? prawo w??asno??ci (czyli nie dotyczy to zlicytowanego d??u??nika). Po drugie w tym przypadku lokal socjalny nie musia??by by? przyznany, nawet gdyby syn spe??nia?? definicj? lokatora (por. art. 14 ust. 7 ustawy o ochronie praw lokatorów).
Wynikaj?cy z art. 71 Konstytucji nakaz ochrony przez bezdomno??ci? nawet w przypadku braku orzeczenia o przyznaniu lokalu socjalnego b?dzie jednak uwzgl?dniony, w szczególno??ci z uwagi na przepis art. 1046 k.p.c., który stanowi, ??e je??eli d??u??nik ma wyda? nieruchomo??? lub pomieszczenie, a z tytu??u wykonawczego nie wynika prawo d??u??nika do lokalu socjalnego, komornik wstrzyma si? z dokonaniem czynno??ci do czasu, gdy gmina wska??e tymczasowe pomieszczenie zast?pcze lub d??u??nik znajdzie takie pomieszczenie, chyba ??e pomieszczenie zast?pcze wska??e wierzyciel.
Uwa??am, ??e trzeba zrobi? wszystko aby znale??? prac? i alimenty sp??aca?. Zachowanie przeciwne pocz?tkowo uderzy w dziecko, ale ostatecznie Pana syn mo??e straci? najwi?cej.



<< powrót do listy pytań