Pro publico bono

Pytanie 103

Moja mama bez umiaru zaci?ga kredyty. Pojedynczo nie s? to du??e kwoty, ale ???cznie stanowi? spor? kwot?. Obawiam si?, ze b?dzie zaci?ga??a je dalej. Jak temu przeciwdzia??a?? Jak zabezpieczy? si? przed spadkiem, w sk??ad którego wchodz? tylko d??ugi?



 Ustawodawca zna przypadki, w których konieczne staje si? uniemo??liwienie komu?? szkodzenia samemu sobie. My??l? tu o tzw. ubezw??asnowolnieniu. Jednak??e je??li mama jest w pe??ni w??adz umys??owych i radzi sobie w codziennym ??yciu, to nie ma podstaw, aby j? ubezw??asnowolni?. Ubezw??asnowolnienie s??u??y do pomocy i opieki osobom, które nie potrafi? same si? o siebie zatroszczy? w wystarczaj?cy sposób i nie s? zdolne w??a??ciwie pokierowa? swoim post?powaniem. W celu ochrony praw tych osób ustanawia si? opiekuna lub kuratora, który mi?dzy innymi dba o maj?tek ubezw??asnowolnionego, uniemo??liwiaj?c mu zawieranie niekorzystnych umów. Ubezw??asnowolni? mo??na jedynie, gdy zaburzenia psychiczne (w tym równie?? alkoholizm, narkomania) wp??ywaj? na niemo??no??? lub ograniczenie kierowania przez dan? osob? swoim post?powaniem. Podstaw? ubezw??asnowolnienia mo??e by? jedynie dobro osoby, która ma by? ubezw??asnowolniona.
Co si? za?? tyczy d??ugów spadkowych, to o ile mama nie zostawi testamentu, dziedziczenie odbywa? si? b?dzie na zasadach ustawowych. W pana przypadku, skoro mama jest wdow?, w przypadku dziedziczenia ustawowego b?dzie Pan dziedziczy?? z razem z siostr?. Istnieje wówczas kilka mo??liwo??ci. Spadkobierca mo??e spadek przyj?? b?d?? odrzuci? (art. 1012 k.c.), gdy?? nale??y pami?ta?, ??e d??ugi tak??e si? dziedziczy. Decyduj?c si? na przyj?cie udzia??u spadkowego, mo??na to uczyni? bez ograniczania odpowiedzialno??ci za d??ugi, tzw. przyj?cie proste, b?d?? z ograniczeniem tej odpowiedzialno??ci, tzw. przyj?cie z dobrodziejstwem inwentarza. Instytucja przyj?cia spadku z dobrodziejstwem inwentarza jest dobra dla tych spadkobierców, którzy nie wiedz? ile jest d??ugów, a obawiaj? si?, ??e mog? by? wy??sze ni?? aktywa. O??wiadczenie o przyj?ciu lub o odrzuceniu spadku mo??e by? z??o??one w ci?gu sze??ciu miesi?cy od dnia, w którym spadkobierca dowiedzia??? si? o tytule swego powo??ania. Je??eli w tym terminie odrzuci pan spadek, to zostanie pan wy???czony od dziedziczenia, tak jakby nie do??y?? otwarcia spadku (art. 1020 k.c.). Pa??ski udzia?? w spadku przypada wówczas pana zst?pnym, tzn. dzieciom, wnukom. Oni te?? powinni odrzuci? spadek, w przeciwnym razie odziedzicz? niewiadomych rozmiarów d??ugi. Post?powanie spadkowe mo??e si? toczy? przed S?dem b?d?? notariuszem (w tym ostatnim przypadku tylko wówczas, gdy post?powanie jest bezsporne).
    Pami?ta? jednak nale??y, ??e zgodnie z  art. 1024 k.c. „Je??eli spadkobierca odrzuci?? spadek z pokrzywdzeniem wierzycieli, ka??dy z wierzycieli, którego wierzytelno??? istnia??a w chwili odrzucenia spadku, mo??e ???da?, a??eby odrzucenie spadku zosta??o uznane za bezskuteczne w stosunku do niego”. Przes??anka ta nie zostanie jednak spe??niona, je??eli spadek jest przeci???ony d??ugami, a wi?c mo??na wykaza? brak aktywów, które mog??yby pos??u??y? do zaspokojenia wierzycieli spadkobiercy, który spadek odrzuci??.



<< powrót do listy pytań