Pro publico bono

Pytanie 134

Chodzi mi o okresy przedawnienia za łapówki. Jakie są teraz okresy? Czyn popełniono w 2001 roku. Chodzi o osobę, która łapówkę daje.



Na wstępie pragnę zaznaczyć, że radca prawny ma bardzo ograniczone możliwości występowania w postępowaniu karnym. Poza nielicznymi wyjątkami nie może być on obrońcą strony w takim postępowaniu. W związku z powyższym jako radca prawny nie jestem w stanie udzielić komplementarnej porady prawnej.
Po tym zastrzeĹźeniu mogę wskazać, Ĺźe zgodnie z art. 229 KK (stan prawny od 24.02.2001 r.) osoba, która udziela albo obiecuje udzielić korzyści majątkowej lub osobistej osobie pełniącej funkcję publiczną w związku z pe?łnieniem tej funkcji podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2. JeĹźeli sprawca czynu określonego w § 1 działa, aby skłonić osobę pełniącą funkcję publiczną do naruszenia przepisów prawa lub udziela albo obiecuje udzielić takiej osobie korzyści majątkowej lub osobistej za naruszenie przepisów prawa, podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10. Kto osobie pełniącej funkcję publiczną, w związku z pe?łnieniem tej funkcji, udziela albo obiecuje udzielić korzyści majątkowej znacznej wartości, podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 12.
Warto jednak zaznaczyć, Ĺźe przed dniem 24.02.2001 r. sankcje za przestępstwo łapownictwa były mniejsze. Przepis art. 229 KK w brzmieniu obowiązującym przed tą datą przewidywał, Ĺźe osoba, która udziela lub obiecuje udzielić korzyści majątkowej lub osobistej osobie pełniącej funkcję publiczną, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. Kto udziela lub obiecuje udzielić korzyści majątkowej lub osobistej osobie pełniącej funkcję publiczną, aby skłonić ją do naruszenia obowiązku słuĹźbowego, albo udziela korzyści takiej osobie za naruszenie obowiązku słuĹźbowego, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Tej samej karze podlega ten, kto osobie pełniącej funkcję publiczną udziela lub obiecuje udzielić korzyści majątkowej znacznej wartości. 
Jak widać, róĹźnice w sankcjach w obu stanach prawnych są dość znaczne. Ma to znaczenie dla sprawy, jako Ĺźe zgodnie z art. 4 KK jeĹźeli w czasie orzekania obowiązuje ustawa inna niĹź w czasie popełnienia przestępstwa, stosuje się ustawę nową, jednakĹźe naleĹźy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeĹźeli jest względniejsza dla sprawcy. JeĹźeli więc czyn został popełniony przed dniem 24.02.2001 r., stosować naleĹźy przepis art. 229 KK w brzmieniu obowiązującym przed tą datą. 
Ustalenie wysokości sankcji grożącej za popełniony czyn jest potrzebne do ustalenia terminu przedawnienia karalności. Art. 101 KK, który reguluje kwestię przedawnienia karalności przestępstw, uzaleĹźnia bowiem upływ terminu przedawnienia od wysokości ustawowego zagroĹźenia karą za dany czyn. Upraszczając: im groĹşniejsze przestępstwo, tym wyĹźsza kara i tym samym dłuĹźszy termin przedawnienia. I tak karalność przestępstwa ustaje, jeĹźeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat:
1) 30 - gdy czyn stanowi zbrodnię zabójstwa,
2) 20 - gdy czyn stanowi inną zbrodnię,
2a) 15 - gdy czyn stanowi występek zagroĹźony karą pozbawienia wolności przekraczającą 5 lat,
3) 10 - gdy czyn stanowi występek zagroĹźony karą pozbawienia wolności przekraczającą 3 lata,
4) 5 - gdy chodzi o pozostałe występki.
Obecne brzmienie przepisu art. 101 KK obowiązuje jednak dopiero od 3.08.2005 r. Zgodnie z art. 2 Ustawy z dnia 3.06.2005 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny do czynów popełnionych przed wejściem w Ĺźycie niniejszej ustawy, a więc do dnia 3.08.2005 r. stosuje się przepisy Kodeksu karnego o przedawnieniu w brzmieniu nadanym tą ustawą, chyba Ĺźe termin przedawnienia juĹź upłynął. NaleĹźy więc wziąć pod uwagę takĹźe brzmienie przepisu art. 101 KK sprzed 3.08.2005 r. Przepis ten stanowił wówczas, Ĺźe karalność przestępstwa ustaje, jeĹźeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat:
1)   30 - gdy czyn stanowi zbrodnię zabójstwa,
2)   20 - gdy czyn stanowi inną zbrodnię,
3)   10 - gdy czyn stanowi występek zagroĹźony karą pozbawienia wolności przekraczającą 3 lata,
4)   5 - gdy czyn jest zagroĹźony karą pozbawienia wolności nie przekraczającą 3 lat,
5)   3 - gdy czyn jest zagroĹźony karą ograniczenia wolności lub grzywną.
JeĹźeli na podstawie przepisu art. 101 KK w brzmieniu sprzed 3.08.2005 r. przedawnienie czynu nastąpiło przed 3.08.2005 r., to naleĹźy stwierdzić, Ĺźe nastąpiło ono juĹź definitywnie i nie stosuje się przepisu art. 101 KK w obecnym brzmieniu. Natomiast jeĹźeli termin przedawnienia zgodnie ze „starymi” przepisami nie zdążył upłynąć, stosować naleĹźy przepis art. 101 KK w obecnym brzmieniu.



<< powrót do listy pytań